Libmonster ID: KG-3577

Եւլուցիա դատավորի կարգավիճակի: դարավոր աստվածաբանից մինչև արդարության ապահովիչ

Գիտեք, թե այն աշխարհը, որտեղ չկային դատավորներ։ Կռապատությունները լուծվում էին ուղղակի ձեռքով, վնասն ու վիրավորանքը վճռվում էին արքայական վրեժով, և ճշմարտությունը պատկանում էր այն մարդուն, որն ամենաառատ արձագանքում էր. Այսպես ապրում էին դարավոր ցիվիլիզացիաները, մինչ դա չէ, որ եղավ մարդ, որին հավատարմագրեցին դատավոր լինելու համար։ Դատավորը մեկը ամենահին պրոֆեսիաներից է, բայց նրա կարգավիճակը բարդապես փոխվել է: աստվածաբանից, որ ասում էր աստվածների կարգավիճակը, մինչև ինչպես անկախ դատավոր, որին չի կարող գնում կամ ստիպել։ Որտեղ է ձևավորվել այս հաստատությունը, ով է վարչապետ, և երբ է դատավորը ստացել այն պաշտպանություն և բարեկամություն, որոնք անհրաժեշտ են արդար դատավորության համար?

Իսկ ի՞նչ էին այս առաջին դատավորները

Առաջին դատավորները հայտնվել են դեռ գրավոր մշակույթի նախնական ժամանակաշրջանում։ Այն պատահաստաների գործերը լուծվում էին տոհմայի ավագների, ազգային ավագների կամ աստվածաբանների կողմից։ Այն ոչ միայն կռապատությունները լուծում էին, այլ նաև բացատրում էին նախնիների կամ աստվածների կարգավիճակը։ Արդարությունը սակրալ էր, և դատավորը նրա կենդանի արտահայտությունն էր։ Անտիկ Եգիպտոսում դատավորը դեպի իր կրծքի մատնանշում էր արդարության աստվածուհու Մաատի պատկերը՝ նա պետք է լիներ այնքան մաքուր, որքան նրա մատը։ Անտիկ Գրեկիայում դատավորական գործերը հաճախ իրականացնում էին արխոնտները՝ մեկ տարվա ընթացքում ըլլալով ընտրված ամենաբարձր պաշտոնատարները։ Անտիկ Հռոմում արքայական ժամանակաշրջանում դատավոր էր ինքը արքան։ Դատավորը ոչ միայն պրոֆեսիոնալ էր, այլ նաև իշխանության և կրոնի մաս էր։

Առաջին գրավոր օրենքները, ինչպիսիք են Համմուրապի օրենքը (XVIII դար առաջ մ.թ.ա.), դեռ գրանցում էին դատավորական գործընթացի սկզբունքներն և դատավորների պահանջները։ Այս դարավոր օրենքում հաստատվել է, որ դատավորը պետք է լինի արդար և չպետք է ներդրվի այլ ուժերի ազդեցության տակ։ Անարդար դատավորի համար վճարված դատավորի վրա վերադարձ ամենածանր պատժը մինչև պաշտոնից հանում և խոշոր տուգանք։ Այս առաջին անգամ Եշնուննայի օրենքներում (XX դար առաջ մ.թ.ա.) կար դատավորի պաշտպանության մասին դրույթներ, որոնք պաշտպանում էին դատավորին անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճաբար անվիճա
© lib.am

Permanent link to this publication:

https://lib.am/m/articles/view/Գադարականը-որպես-օրենքի-և-ճշմարտության-ապահովատու

Similar publications: L^Kyrgyzstan L^World Y G

Publisher:

Армения Онлайн → Contacts and other materials (articles, photo, files etc)

Author's official page at Libmonster: https://lib.am/Libmonster

Find other author's materials at: Libmonster (all the World) • Google • Yandex

Permanent link for scientific papers (for citations):

Գադարականը որպես օրենքի և ճշմարտության ապահովատու // Yerevan: Library of Armenia (LIB.AM). Updated: 25.07.2026. URL: https://lib.am/m/articles/view/Գադարականը-որպես-օրենքի-և-ճշմարտության-ապահովատու (date of access: 25.07.2026).

Comments:

Reviews of professional authors

Order by: expand all

Per page:

There are no comments yet

New publications:

News from other countries:

LIB.AM - Digital Library of Armenia

Create your author's collection of articles, books, author's works, biographies, photographic documents, files. Save forever your author's legacy in digital form. Click here to register as an author.

Library Partners

	Editorial Contacts Chat for Authors: AM LIVE: We are in social networks:
	About · News · For Advertisers